Aardgasvrij BovenIJ: ‘Mooi om dit met elkaar te doen’

Een bezoekje aan het ketelhuis van het BovenIJ is nu een heel andere ervaring dan 4 jaar terug: ‘Toen was het hier bloedheet en stonden de stoomketels te loeien’, vertelt Willy Frits, teamhoofd algemene techniek. ‘Nu staan ze uit.’ Om de stoom op te wekken, werd gas gebruikt. Na alle duurzame aanpassingen is dat niet meer nodig. Er is slechts een kleine HR ketel nodig, als back-up en omdat in de winter nog een kleine hoeveelheid gas nodig is om de lucht te bevochtigen voor een goede luchtkwaliteit.

‘Ik had niet kunnen denken dat het zo snel zou gaan’, vertelt Frits. Natuurlijk hielpen de stijgende gasprijzen wel bij het opstellen van de businesscase. Maar volgens hem is voor een omslag als deze vooral ‘lef en visie’ nodig.  ‘Dat is er gelukkig genoeg bij het BovenIJ.’ Milieucoördinator Mirjam Huisman vult aan: ‘Het is belangrijk om op tijd te beginnen en vooruit te kijken. Dan kun je op natuurlijke vervangingsmomenten duurzame aanpassingen maken.’

Een grote stap in 2019 was de aansluiting op de stadswarmte, afkomstig van verbranding van biomassa op Westpoort. Dat leidde tot een vermindering van CO2 uitstoot met meer dan 1200 ton. In 2022 volgde nog een grote ontwikkeling. Aansluiting op het Noord-Hollands Kanaal zorgde ervoor dat oppervlaktewater het gebouw kon koelen. Een grote buis pompt het water uit het kanaal direct op. Nadat het water de koude heeft afgegeven, stroomt het terug in het kanaal. Frits: ‘Het werkt fantastisch.’ Alleen hoog zomer is nu nog een koelmachine nodig. Dit bespaart in totaal 208 ton aan CO2 uitstoot.

Afgelopen half jaar zijn de meest recente stappen gezet. Zo kookt de keuken nu volledig elektrisch, net als de zogenaamde autoclaven op de centrale sterilisatieafdeling. Dit zijn sterilisatiemachines voor het instrumentarium van onder andere de OK. De autoclaven gebruiken voor het noodzakelijke koelproces ook de techniek met het kanaalwater. Dat is een unicum in Nederland. ‘Iemand moet de eerste zijn’, stelt Frits nuchter.

Huisman vult aan: ‘Het is leuk om te zien hoe mensen tijdens zo’n proces steeds enthousiaster worden om met andere partijen mogelijkheden voor duurzame oplossingen te zoeken.’ De rol als voorloper van het BovenIJ valt op in binnen- en buitenland. Laatst zat Frits nog in een overleg met een ziekenhuis in Antwerpen. Zij waren aardig onder de indruk van alle gemaakte stappen. Voor Frits en Huisman een bevestiging van de duurzame koers van het BovenIJ: ‘Het is mooi om dit met elkaar naar een hoog niveau te brengen.’

Een gezonde en duurzame leefomgeving voor onze patiënten, professionals en bewoners van Amsterdam-Noord vinden wij heel belangrijk.  Daarom zijn wij een rookvrij ziekenhuis en staat milieubewustzijn hoog op onze agenda. Lees hier meer over onze visie en acties of bekijk het ons jaaroverzicht 2022.